ترجمه: فرحناز ميرقمي‌زاده

ـ استرس كوتاه‌مدت باعث مقاومت انسان مي‌شود.
ـ استرس هميشه منفي نيست: فشارهاي كوتاه‌مدت گاه دستگاه ايمني بدن را فعال‌تر مي‌كنند.
ـ بهترين پيشنهاد براي آرام شدن: استرس را به‌حال خود رها كن!
ـ زنگ‌هاي خطر: كشف راهبردهايي جديد عليه استرس.
ـ سندروم بورنو: زماني‌كه استرس به‌طور جدي باعث بيماري مي‌شود.
ـ ريسك‌هاي بورنو: آيا شما به‌طور مداوم داراي يك خشم دروني هستيد؟
آيا تا به‌حال براي‌تان پيش آمده كه يك مشتري پرمدعا نفس را از شما بريده باشد؟ آيا رئيس‌تان شما را تحت فشار قرار داده است؟
اگر اين‌طور است، پس شما بايد خوشحال باشيد، چون اين نوع استرس‌ها در واقع حكم يك ورزش را دارند كه بدين وسيله شما را «ورز» مي‌دهند.

بد نيست بدانيد، مادامي‌كه استرس‌هاي اجتماعي كوتاه‌مدت وجود دارند، يقيناً به‌نفع دستگاه ايمني بدن شما عمل مي‌كنند. تاكنون استرس فقط به‌عنوان يك‌بار منفي بر قدرت محافظتي بدن شما به‌حساب مي‌آمد، محققان امروزه دريافته‌اند كه كمي استرس براي هر فردي سودمند است. پژوهشگران طي آزمايش‌هاي خود بين دو گروه از موش‌هاي آزمايشگاهي، يك گروه از آنان را به‌مدت دو ساعت در روز در قفس يك موش وحشي مي‌انداختند و گروه ديگر در آرامش مطلق در قفس‌هاي خود بدون هيچ‌گونه استرسي به‌سر مي‌بردند. بعد از چند روز هر دو گروه موش‌ها را با سرنگ به ويروس سرماخوردگي آلوده كردند. نتيجه اين شد: «دستگاه ايمني بدن موش‌هايي كه تحت استرس بودند، در مقابل اين ويروس خارجي مقاوم‌تر و فعال‌تر عمل مي‌كرد، به‌طوري كه به يك بيماري خفيف مبتلا شوند و خيلي زود سلامتي خود را بازيافته و به‌حالت عادي برگشتند؛ درست بر خلاف موش‌هايي كه ابداً تحت هيچ‌گونه استرسي نبودند.»
محققان توانستند ثابت كنند كه سلول‌هاي ايمني در بدن موش‌هاي تحت استرس فعال‌تر شده بودند، همان سلول‌هايي كه T (Trab) يا «محافظتي» ناميده مي‌شوند.
استرس‌هاي بيروني هميشه هم مطبوع و خوشايند نيستند، اين نوع استرس‌ها موجب ترشح هورموني خاص در بدن مي‌شود كه افزايش آن از قدرت سلول‌هاي محافظتي T مي‌كاهد. از طرف ديگر ثابت شده است، وقتي كه استرس به‌طور مزمن مداوم و تكرار‌شونده باشد، تحت فشارهاي طولاني‌مدت روحي و جسمي، به‌تدريج موجب ضعيف شدن سيستم ايمني بدن شده و يك بيماري جدي يا حداقل پيري زودرس را براي فرد به ارمغان مي‌آورد.

ايجاد بالانس در مغز ـ جمع كردن افكار در كاهش استرس
دكتر سپورتا، محقق استرس، معتقد است:
«استرس در مغز ايجاد مي‌شود.»
ارزيابي‌ها عملاً نشان مي‌دهند، كسي كه مدام يك خاطره بد را در ذهن خود متبادر مي‌سازد، درست به اندازه كسي كه به‌طور واقعي و ملموس با اين واقعه تأسف‌بار دست و پنجه نرم مي‌كند، تحت استرس و فشار قرار مي‌گيرد. استرس هميشه در بدن موذيانه و مخفي عمل مي‌كند. انسان با افكاري منفي مانند: «من هرگز از عهده اين كار برنخواهم آمد.»، «حتماً همه فكر مي‌كنند كه من كار احمقانه‌اي كرده‌ام.» و «نكند سرانجام اين كارم بد باشد.»، ناخودآگاه و بيهوده خود را تحت فشار مي‌گذارد. كساني كه خود را از شر اين افكار مزاحم رها مي‌كنند و اصلاً و ابداً در مورد عاقبت كار فكر بد به خود راه نمي‌دهند و در ذهن خود به استقبال فاجعه نمي‌روند و به قول معروف بي‌خيال هستند، استرس در وجود آنان نقشي ندارد.

بهترين راهبردها عليه استرس
در هيچ داروخانه‌اي، قرص براي درمان صددرصد استرس وجود ندارد، اما دكتر سپورتا متخصص استرس، نسخه‌اي قطعي براي ما مي‌پيچد: «عشق و علاقه، استرس را درمان مي‌كند.» اين تنها به دوست‌داشتن انسان‌هاي ديگر محدود نمي‌شود، بلكه عادات مورد علاقه ما و تمامي چيزهايي را كه باعث نشاط و شادي ما مي‌شود، در برمي‌گيرد. جايي كه عشق و خوشحالي باشد، استرس دمش را روي كولش مي‌گذارد و آرام از معركه مي‌گريزد.
اين مسئله در محيط كار هم صدق مي‌كند: كارهايي را كه ما با ميل و علاقه انجام مي‌دهيم، ناخودآگاه بدون استرس انجام مي‌شوند، هر چند كه سخت و طاقت‌فرسا باشند!

آداب فرهنگي در ايجاد يا رفع استرس
نقش آداب فرهنگي صحيح در رفع استرس
«هر روز صبح با خيال راحت يك صبحانه مفصل ميل كردن و آرام به سر كار رفتن، قبل از رفتن به رختخواب با خانواده خوش و بش كردن و خنديدن، بعدازظهرها به پياده‌روي و گردش رفتن، روي هم رفته آداب و رسوم برنامه‌هاي منظم روزانه هر فرد در كاهش استرس او نقش بسزايي دارد. اين آداب و رفتار تكراري هستند كه روزها و هفته‌ها را براي فرد مي‌سازند. سعي كنيد يك برنامه منظم و مرتب براي هر روز خود طراحي كنيد. عادات آموخته شده خوب، به فرد اطمينان و اعتماد مي‌بخشد و قدرت استقامت را در او افزايش مي‌دهد او حداقل يك جايگزين خوب براي مشغله‌هاي فكري روزانه است.